6 1.3 Dependent Vowels, and Vowel-Consonant Conjugation
Dependent Vowels
Vowels in Hindi can be written independently (we learned this in the last part) and dependently. When we write a word we need to conjugate consonant with vowel letter. In order to write that consonant and vowel clusters, we need to use dependent vowel marking attached with consonant. Here is a list of dependent vowel markers.
| Independent | рдЕ | рдЖ | рдЗ | рдИ | рдЙ |
|---|---|---|---|---|---|
| Dependent | ├Ш | рд╛ | рд┐ | реА | реБ |
| Independent | рдК | рдП | рдР | рдУ | рдФ |
| Dependent | реВ | реЗ | реИ | реЛ | реМ |
| Independent | рдЕрдВ | рдЕ: | рдЛ | ||
| Dependent | рдВ | рдГ | реГ |
Dependent Vowel Letters with Consonant Letters
Please watch the following video to learn how dependent vowels conjugate with consonant letters. Table 7 also shows examples of how half consonants are conjugating with dependent vowels.
Instructor Video: Dependent vowel and consonant conjugation
| Half consonants |
|||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| рдХреН | рдЧреН | рддреН | рджреН | рдкреН | рд╡реН | рд╕реН | рд╣реН | ||
| Independent
Vowels ┬а |
Dependent
Vowels |
Conjugated consonant letters | |||||||
|
рдЕ |
├Ш |
рдХ | рдЧ | рдд | рдж | рдк | рд╡ | рд╕ | рд╣ |
|
рдЖ |
рд╛ |
рдХрд╛ | рдЧрд╛ | рддрд╛ | рджрд╛ | рдкрд╛ | рд╡рд╛ | рд╕рд╛ | рд╣рд╛ |
| рдЗ |
рд┐ |
рдХрд┐ | рдЧрд┐ | рддрд┐ | рджрд┐ | рдкрд┐ | рд╡рд┐ | рд╕рд┐ | рд╣рд┐ |
| рдИ |
реА |
рдХреА | рдЧреА | рддреА | рджреА | рдкреА | рд╡реА | рд╕реА | рд╣реА |
| рдЙ |
реБ |
рдХреБ | рдЧреБ | рддреБ | рджреБ | рдкреБ | рд╡реБ | рд╕реБ | рд╣реБ |
| рдК |
реВ |
рдХреВ | рдЧреВ | рддреВ | рджреВ | рдкреВ | рд╡реВ | рд╕реВ | рд╣реВ |
| рдП |
реЗ |
рдХреЗ | рдЧреЗ | рддреЗ | рджреЗ | рдкреЗ | рд╡реЗ | рд╕реЗ | рд╣реЗ |
| рдР |
реИ |
рдХреИ | рдЧреИ | рддреИ | рджреИ | рдкреИ | рд╡реИ | рд╕реИ | рд╣реИ |
| рдУ |
реЛ |
рдХреЛ | рдЧреЛ | рддреЛ | рджреЛ | рдкреЛ | рд╡реЛ | рд╕реЛ | рд╣реЛ |
| рдФ |
реМ |
рдХреМ | рдЧреМ | рддреМ | рджреМ | рдкреМ | рд╡реМ | рд╕реМ | рд╣реМ |
| рдЕрдВ |
рдВ |
рдХрдВ | рдЧрдВ | рддрдВ | рджрдВ | рдкрдВ | рд╡рдВ | рд╕рдВ | рд╣рдВ |
| рдЕ: |
рдГ |
рдХ: | рдЧ: | рдд: | рдж: | рдк: | рд╡: | рд╕: | x |
| рдЛ |
реГ |
рдХреГ | рдЧреГ | рддреГ | рджреГ | рдкреГ | рд╡реГ | рд╕реГ | рд╣реГ |
Test Yourself
Reading and Writing Task
Please try to read the words in Worksheet 4 (below). You can write them down in Roman script then watch the video and check your answer.
| рдХрд╛рдХрд╛ | рдХрд╛рд▓рд╛ | рдХрд╛рдХреА | рдХреЛрдЦ | рдШреА |
| рдЧрдорд▓рд╛ | рдХреБрдЫ | рдЪрд╛рдЪрд╛ | рдЭрдХрд╛рдЭрдХ | рдЪрдЦреЛ |
| рдХрдИ | рдЖрдЧ | рдХреЛрдИ | рдХреМрдЖ | рдЕрдЪреВрдХ |
| рдЬрд╛рдУ | рдЖрдУ | рдЯреЛрдкреА | рдбрд╛рдХреВ | рдвреАрд▓реА |
| рдмрдЧреАрдЪрд╛ | рдорд╛рддрд╛ | рдереЛрдбрд╝рд╛ | рд▓рдбрд╝рдХрд╛ | рд▓рдбрд╝рдХреА |
| рдХрдард┐рдирд╛рдИ | рдХрд┐рддрд╛рдм | рджреЗрд╡рдирд╛рдЧрд░реА | рдмрд╛рд░рд┐рд╢ | рд╢рд╛рдмрд╛рд╢ |
| рд╕рд┐рд▓рд╛рдИ | рдЛрдг | рдХреГрдкрдпрд╛ | рднрд╛рд╖рдг | рдкреГрдереНрд╡реА |
| ┬а | ┬а | ┬а | ┬а | ┬а |
| рдкреНрд░рдХрд╛рд╢┬а | рдХрд╛рд░реНрдп┬а | рдкреНрд░рдЧрддрд┐┬а | рдЧреНрд░рд╛рд╣рдХ┬а | рд╡рд░реНрддрдорд╛рди┬а |
| ┬а | ┬а | ┬а | ┬а | ┬а |
| рдХреБрд░реНрд╕реА┬а | рдЪрдХреНрд░┬а | рдирдореНрд░рддрд╛ | рдкрд░реНрд╡┬а | рдорд░реНрдж┬а |
| ┬а | ┬а | ┬а | ┬а | ┬а |
Instructor Video: Feedback on Worksheet 4
Consonants Cluster/Conjunct Consonants
Similar Consonants Cluster
In Hindi, similar consonants can come together in a word. They are pronounced as a lengthened consonants.
For example:
| Hindi | рдкрдХреНрдХрд╛ | рдмрдЪреНрдЪрд╛ | рдХреБрддреНрддрд╛ |
|---|---|---|---|
| English | pakkaa | bachchaa | kuttaa |
Different Consonants Cluster
In Hindi, different consonants can come together in a word. For pronunciation, one should start with the place of articulation of the first consonant, but move the tongue position to the second consonant before releasing the air.
For example:
| Hindi | рд╕рддреНрдп | рдкреНрдпрд╛рд░ | рддреНрд╡рдЪрд╛ |
|---|---|---|---|
| English | saty | pyaar | twachaa |
Dependent Vowel-Consonants Cluster Conjugation
When the dependent vowels come together with the consonant clusters, the dependent vowels are marked at the second consonant in a consonant cluster.
Exception the short “i” [рдЗ/рд┐) marker, the short “i” marker comes before the half/first consonant in a consonant cluster.
For example:
| Consonant cluster | рдЖ | рдЗ | рдИ | рдЙ | рдК | рдП | рдР | рдУ | рдФ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Dependent vowel | рд╛ | рд┐ | реА | реБ | реВ | реЗ | реИ | реЛ | реМ |
| Combined | рдХреНрдпрд╛ | рд╢рдХреНрддрд┐ | рдкрддреНрдиреА | рдЪреНрдпреБрдд | рдиреНрдпреВрдирддрдо | рдХреНрд▓реЗрд╢ | рджреНрд╡реИрдд | рддреНрдпреЛрд╣рд╛рд░ | рдкреНрд░реМрдврд╝ |
| English | kyaa | shakti | patnii | chyut | nyoonatam | klesh | dvait | tyohaar | prauRh |
Test Yourself
Reading and Writing Task
Please try to read the words in Worksheet 5 (below). You can write them down in Roman script then watch the video and check your answer.
| рдореБрдЦреНрдп | рд╕рддреНрдп | рдордХреНрдЦрди | рдХреНрд▓рд╛рд╕ | рдЧреНрд▓рд╛рд╕ |
| рдмрдЪреНрдЪрд╛ | рдЧреНрд░рд╣рдг | рдордЯреНрдард╛ | рдЬреНрдЮрд╛рди | рдЬреНрдпрд╛рджрд╛ |
| рдордзреНрдп | рд╡рд┐рджреНрдпрд╛ | рддреНрд╡рдЪрд╛ | рд╡рддреНрд╕ | рдиреНрдпрд╛рдп |
| рд╕реНрд╡рд╛рдж | рд╢рдХреНрддрд┐ | рдкреНрдпрд╛рд░ | рд╕реНрддрдореНрдн | рдХрдХреНрд╖рд╛ |
| рд╕реНрддрдмреНрдз | рд╡рд╛рддреНрд╕рд▓реНрдп | рднрдХреНрддрд┐ | рд╡реГрджреНрдз | рдкреГрд╖реНрдЯ |
Instructor Video: Feedback on Worksheet 5
рдзрдиреНрдпрд╡рд╛рдж !